Edukacja włączająca

Studia podyplomowe Edukacja włączająca przygotowują nauczycieli do pracy w zróżnicowanych grupach przedszkolnych i klasach szkolnych, w których uczniowie posiadają odmienne możliwości rozwojowe, potrzeby edukacyjne, predyspozycje oraz ograniczenia wynikające ze specjalnych potrzeb edukacyjnych (SPE). Kierunek odpowiada na współczesne wyzwania edukacji, której celem jest zapewnienie wszystkim dzieciom i uczniom równych szans, dostępu do edukacji wysokiej jakości oraz wsparcia adekwatnego do ich potrzeb.

Program studiów został oparty na szerokim spektrum zagadnień psychologicznych, pedagogicznych, prawnych i dydaktycznych, umożliwiających profesjonalną pracę nauczyciela w środowisku włączającym. Studenci poznają mechanizmy uczenia się i rozwoju uczniów ze zróżnicowanymi potrzebami, zasady diagnozy funkcjonalnej, metody planowania działań edukacyjno-terapeutycznych oraz modele współpracy z rodziną i zespołem specjalistów.

Kierunek obejmuje również moduły dotyczące pracy w grupach heterogenicznych, projektowania uniwersalnych zajęć (UDL), stosowania nowych technologii wspierających proces nauczania, oceniania wspierającego uczenie się, projektowania programów wychowawczych oraz działań profilaktycznych w środowisku szkolnym.

Integralną częścią studiów jest 120-godzinna praktyka zawodowa, odbywana w szkołach i przedszkolach, które realizują edukację włączającą lub integracyjną.

Studia adresowane są do:

• nauczycieli różnych etapów edukacyjnych pracujących w szkołach ogólnodostępnych, integracyjnych lub specjalnych,
• pedagogów, psychologów i specjalistów pracujących z uczniami ze zróżnicowanymi potrzebami,
• wychowawców i nauczycieli wspomagających,
• osób przygotowujących się do roli koordynatora edukacji włączającej,
• pracowników poradni psychologiczno-pedagogicznych i instytucji wspierających edukację.

Podstawa prawna:

• rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela (Dz.U. 2019 poz. 1450);
• rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli;
• rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznych w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach.

Warunki i tryb rekrutacji:

• Studia przeznaczone są dla absolwentów studiów wyższych I i II stopnia z przygotowaniem pedagogicznym.

Czas trwania: 3 semestry | 630 godzin | studia niestacjonarne
Liczba punktów ECTS: 50

Opłaty:

• • Wpisowe 0 zł
  • Czesne za jeden semestr wynosi 1400 zł  1190 zł 
  • Opłata za świadectwo 30 zł
  • Istnieje możliwość opłaty czesnego w ratach.

Sylwetka absolwenta

Absolwent kierunku Edukacja włączająca posiada kompetencje umożliwiające prowadzenie zajęć oraz organizowanie procesu edukacyjno-wychowawczego w sposób uwzględniający różnorodność uczniów oraz ich indywidualne zasoby i potrzeby.

Potrafi:

1. Rozpoznawać potrzeby edukacyjne i rozwojowe uczniów.

Umie analizować funkcjonowanie dziecka w oparciu o wiedzę z zakresu psychologii rozwojowej, klinicznej, wychowawczej i rehabilitacyjnej. Rozumie przyczyny trudności szkolnych, zachowań problemowych i zaburzeń adaptacyjnych.

2. Dokonywać analizy sytuacji rodzinnej i środowiskowej ucznia.

Umie identyfikować zasoby rodziny, rozpoznawać jej potrzeby oraz projektować wsparcie w kontekście edukacji i rozwoju dziecka ze SPE.

3. Projektować i realizować działania edukacyjne w środowisku włączającym.

Dobiera metody pracy, środki dydaktyczne oraz strategie nauczania otwartego, stosuje elastyczne formy pracy, projektuje zajęcia zgodnie z zasadami uniwersalnego projektowania dla uczenia się (UDL).

4. Tworzyć i ewaluować programy edukacyjno-terapeutyczne.

Potrafi diagnozować specjalne potrzeby edukacyjne ucznia, projektować IPET, prowadzić monitoring efektów pracy i analizować wyniki działań terapeutycznych.

5. Wykorzystywać nowe technologie i narzędzia wspierające.

Posługuje się technologiami umożliwiającymi dostosowanie procesu nauczania do potrzeb i możliwości zróżnicowanej grupy uczniów.

6. Pracować w zespołach interdyscyplinarnych.

Efektywnie współpracuje z innymi nauczycielami, pedagogami specjalnymi, psychologami, terapeutami i opiekunami — zgodnie z modelem współpracy w edukacji włączającej.

7. Prowadzić działania wychowawcze i profilaktyczne.

Projektuje programy rozwijające kompetencje społeczne, emocjonalne oraz zapobiegające przemocy, zachowaniom agresywnym i ryzykownym.

8. Organizować proces edukacji zgodnie z prawem i zasadami bezpieczeństwa.

Zna regulacje prawne, zasady orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego oraz procedury udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Absolwent może pracować jako:

• nauczyciel w przedszkolach i szkołach realizujących edukację włączającą,
• nauczyciel współorganizujący kształcenie specjalne,
• specjalista ds. wspierania edukacji włączającej,
• członek zespołów ds. pomocy psychologiczno-pedagogicznej,
• koordynator ds. edukacji włączającej w placówkach oświatowych.

Szczegółowe opisy modułów / przedmiotów

C2 – Przygotowanie psychologiczne do pracy z dziećmi i uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

1. Psychologiczne uwarunkowania rozwoju dzieci i uczniów | 10 godz. | 1 ECTS

Mechanizmy rozwoju, czynniki ryzyka, zaburzenia i opóźnienia rozwojowe, adaptacja, trudności przystosowawcze.

2. Psychologiczne uwarunkowania kształcenia dzieci i uczniów | 10 godz. | 1 ECTS

Proces uczenia się, motywacja, trudności szkolne, sytuacja ucznia ze SPE.

3. Psychologia wychowawcza i psychoprofilaktyka | 15 godz. | 1 ECTS

Proces wychowawczy, postawy wychowawcze, kompetencje emocjonalno-społeczne.

4. Psychologia kliniczna dzieci i młodzieży | 15 godz. | 2 ECTS

Zaburzenia emocjonalne, behawioralne, neurorozwojowe; zaburzenia komunikacji; stres i trauma.

5. Psychologia rehabilitacji | 10 godz. | 1 ECTS

Rozwój dzieci z niepełnosprawnościami, psychospołeczna adaptacja, konsekwencje chorób przewlekłych.

C3 – Przygotowanie pedagogiczne

1. Podstawowe problemy pedagogiki specjalnej | 5 godz. | 1 ECTS

Zakres, funkcje i historia pedagogiki specjalnej, współczesne tendencje i systemy kształcenia.

2. Zakresy pedagogiki specjalnej | 10 godz. | 1 ECTS

Surdo-, tyflo-, oligofrenopedagogika, resocjalizacja, terapia pedagogiczna.

3. Regulacje prawne dotyczące kształcenia uczniów ze SPE | 10 godz. | 1 ECTS

Podstawy prawne, orzecznictwo, organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

4. Praca opiekuńczo-wychowawcza i socjoterapeutyczna | 15 godz. | 2 ECTS

Metody pracy wychowawczej i socjoterapeutycznej, profilaktyka trudności.

5. Praca rehabilitacyjna | 10 godz. | 1 ECTS

Rehabilitacja ruchowa, społeczna i edukacyjna ucznia ze SPE.

6. Wsparcie rodziny dziecka ze SPE | 10 godz. | 1 ECTS

Diagnoza sytuacji rodziny, modele wsparcia, współpraca specjalistów.

C5 – Dydaktyka specjalna

1. Dydaktyka specjalna | 15 godz. | 2 ECTS

Modele i zasady dydaktyki, indywidualizacja nauczania, praca w grupach różnorodnych.

2. Koncepcje i systemy dydaktyczne kształcenia specjalnego | 5 godz. | 1 ECTS

Porównawcze ujęcie systemów i modeli dydaktycznych.

3. Organizacja procesu kształcenia uczniów ze SPE | 10 godz. | 2 ECTS

Planowanie działań, dobór metod, ewaluacja efektów uczenia się.

C6 – Diagnostyka w pedagogice specjalnej

1. Diagnostyka pedagogiczna | 5 godz. | 1 ECTS

Podstawy diagnozy, metody obserwacji i analizy funkcjonowania ucznia.

2. Procedury diagnozy i badań pedagogicznych | 15 godz. | 2 ECTS

Narzędzia diagnostyczne, diagnoza różnicowa, dokumentowanie wyników.

3. Ocena funkcjonowania ucznia | 10 godz. | 1 ECTS

Metody oceny funkcjonowania edukacyjnego, fizycznego, społecznego i psychicznego.

D1 – Teorie edukacji integracyjnej i włączającej

1. Teoretyczne podstawy edukacji włączającej | 10 godz. | 1 ECTS

Geneza, rozwój i modele edukacji włączającej w Polsce i na świecie.

2. Orzekanie o potrzebie kształcenia specjalnego | 5 godz. | 1 ECTS

Procedury orzecznicze, zasady klasyfikacji i wsparcia.

3. Organizacja edukacji włączającej | 15 godz. | 2 ECTS

System wsparcia, finansowanie, współpraca szkoły z instytucjami.

D2 – Diagnoza specjalnych potrzeb edukacyjnych i planowanie działań wspierających

1–10. Diagnoza i opracowanie IPET dla różnych grup uczniów | 60 godz. | 6 ECTS

Zakres obejmuje planowanie IPET dla uczniów:
— zdolnych,
— z NI,
— z dysfunkcją wzroku, słuchu, ruchu,
— z ASD,
— z zaburzeniami zachowania i emocji,
— z niepowodzeniami szkolnymi,
— z zaburzeniami komunikacji,
— z trudnościami adaptacyjnymi.

D3 – Metodyka pracy w grupach zróżnicowanych

1. Metodyka pracy w klasach włączających | 40 godz. | 4 ECTS

Nauczanie otwarte, indywidualizacja, strategie pracy w grupach heterogenicznych.

2. Nowe technologie w edukacji specjalnej | 15 godz. | 2 ECTS

Technologie wspierające dostosowanie procesu nauczania.

3. Modele współpracy nauczycieli i specjalistów | 10 godz. | 1 ECTS

Planowanie wspólnych działań i komunikacja w zespole.

4. Ocenianie w edukacji włączającej | 10 godz. | 1 ECTS

Ocenianie kształtujące, feedback, strategie wspierające uczenie się.

D4 – Programy wychowawcze

1. Wychowanie i rozwój | 5 godz. | 1 ECTS

Podstawy wychowania, style i postawy wychowawcze.

2. Współpraca środowisk wychowawczych | 5 godz. | 1 ECTS

Współpraca szkoły, rodziny i instytucji.

3. Programy profilaktyczne i wychowawcze | 15 godz. | 2 ECTS

Tworzenie i ewaluacja programów wychowawczych i profilaktycznych.

4. Niedostosowanie społeczne | 15 godz. | 2 ECTS

Zachowania ryzykowne, przemoc, interwencje pedagogiczne.

D6 – Praktyki zawodowe | 120 godz. | 6 ECTS

Realizowane w szkołach i przedszkolach prowadzących edukację włączającą. Obejmują:

• obserwację zajęć i dokumentacji,
• diagnozę sytuacji ucznia,
• asystowanie w prowadzeniu zajęć,
• samodzielne działania edukacyjne i wychowawcze,
• analizę przypadków i refleksję pedagogiczną.